مرگ‌سیاه در کمین لاک‌پشت‌های‌مسجدسلیمان

عصر جنوب: هوشنگ فرجی فر نشت نفت در دره‌های مسجد سلیمان مشکلات زیست محیطی زیادی را برای ساکنان این مناطق به وجود آورده به گونه‌ای که حتی جانوران بومی از این مخاطرات در امان نیستند.

یکی از این گونه‌های جانوری که سال‌هاست با این مشکل دست به گریبان است لاک پشت «فراتی» است که شهرتش به دلیل کمرو و خجالتی بودن آن است و شاید به همین دلیل باشد که دیدن آن‌ها که در این سال‌ها به طورعمده آغشته به نفت سیاه هستند، کار راحتی نبوده است. لاک پشت‌های فراتی که وزن آن‌ها تا ۵۰ کیلوگرم هم می‌رسد سال‌های طولانی است که چاره‌ای جز زندگی مسالمت‌آمیز در آب‌های آغشته به نفت نداشته و آنقدر کمرو و خجالتی هستند که تا انسانی را می‌بینند در اعماق این آب‌ها خود را پنهان می‌کنند.

بهروز نجاتی، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست مسجدسلیمان در گفت‌و‌گو با ایران اظهارداشت: این‌شهرستان مشکلات زیادی را به دلیل مدیریت غیر اصولی نشت نفت و گاز دارد، به طوری که در موارد بسیاری شاهد نشت نفت به صورت چشمه‌های طبیعی حاصل از شکست لایه‌های زمین یا بر اثر شکستگی خطوط لوله‌های انتقال نفت و نشت نفت از چاه‌های موجود در مناطق مختلف شهری از جمله منطقه نفتون، سی برنج، دره خرسان، چهاربیشه و مناطقی چون عنبل و ذیلایی هستیم. حتی در موارد متعددی هیچ‌گونه اقدامی روی محل نشت صورت نگرفته و گاه فقط به سوزاندن نفت اکتفا می‌شود.

وی در مورد اینکه این نوع آلودگی به ادامه زندگی لاک‌پشت‌های فراتی صدمه خواهد زد یا نه گفت: به نظر می‌رسد این لاک‌پشت‌ها نوعی سازگاری مسالمت‌آمیز با نشت نفت پیدا کرده‌اند اما برای این که بدانیم زندگی آن‌ها در خطر است باید تحقیقات جامع‌تری کرد.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست مسجدسلیمان با اشاره به اینکه روش غیراصولی سوزاندن نفت مخاطرات زیست محیطی، بهداشتی، سلامت عموم شهروندان و سلامت زیست محیطی جبران ناپذیری را به دنبال دارد، اظهارداشت: این مشکلات منجر به آلودگی آب و هوا، زمین، پوشش گیاهی و موجودات زنده از جمله آلودگی رودخانه کارون می‌شود. متأسفانه باوجود پیگیری‌های به عمل آمده تاکنون هیچ‌گونه برنامه‌ای مبنی بر مدیریت چنین حوادثی یا اقدام‌های اصولی برای رفع آلودگی ایجاد شده از سوی مسئولان ذیربط مشاهده و گزارش نشده است.
وی از راه‌های اصولی و جلوگیری از تخریب محیط زیست و آلودگی هوا را ساخت حوضچه و استخر برای جمع‌آوری موقت مواد نفتی، پمپاژ و حمل آن از مناطق یاد شده دانست.

اسماعیل جلیلی، نماینده مردم شهرستان‌های مسجدسلیمان، اندیکا، لالی و هفتگل در مجلس شورای اسلامی نیز با اعلام وضعیت بحرانی زیست محیطی در مسجدسلیمان و اینکه تعداد ۴ نهاد وزارت نفت، بهداشت و درمان، آبفا و سازمان حفاظت محیط زیست با آلودگی زیست محیطی در این شهرستان درگیرهستند، اضافه کرد: متأسفانه هیچ‌کدام از این نهادها تاکنون نتوانسته‌اند راه حل مناسبی برای حل مشکلات زیست محیطی در مسجدسلیمان اتخاذ کنند.

وی گفت: کارخانه سیمان کارون مسجدسلیمان سال‌هاست که با انتشار دود منجر به تخریب محیط زیست منطقه «گُلگیر» شده و حیات انواع گونه‌های گیاهی و زمین‌های کشاورزی را در این منطقه به مخاطره انداخته است.  جلیلی تأکید کرد: متأسفانه در بحث آلودگی محیط زیست صنعت نفت فرایند ناقص دارد و تولیدات این وزارتخانه در مسجدسلیمان و اطراف آن مشکلات عدیده‌ای را برای مردم به وجود آورده است.

وی از موافقت با ایجاد ۲ دستگاه تصفیه خانه در مسجدسلیمان خبر داد و گفت: پیگیری‌های آن نهایی شده، اما چون تاکنون کسی از اوراق مشارکت استقبال نکرده این طرح عملیاتی نشده که تلاش می‌کنیم از طریق فاینانس آن را به مرحله عملیاتی برسانیم.

محبوبه چراغی، عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اهواز و کارشناس محیط زیست هم با اعلام این مطلب که آلودگی زیست محیطی در مناطق دره خرسان، دره برکت دالان، سی برنج، نفتون و تمبی مسجدسلیمان به حدی رسیده که علاوه بر مناطق مسکونی، چشمه‌های آب زیرزمینی و در نهایت رودخانه بزرگ کارون را نیز دچار خطر جدی تراوش چشمه‌های نفتی، گازی و گوگرد دار کرده، بیان کرد: با این شرایط زیست محیطی، اهالی ناگزیر به تخلیه برخی از مناطق شده‌اند و بروز زمین لرزه، خطرات بهداشتی، آتش سوزی‌های ناگهانی و دیگر عوارض ناشی از تراوش‌های طبیعی میادین نفتی و گازی بعید نیست. لازم به ذکراست، مدیرعامل شرکت بهره‌برداری نفت وگاز مسجدسلیمان به بهانه مشغله کاری، از دادن پاسخ به این سؤال خبرنگار ما که آیا صنعت نفت مسجدسلیمان راهکارهایی برای جلوگیری از آلاینده‌های نفتی و گازی پیش رو دارد یا نه؟ خودداری کرد.