ابتکار: کانون گرد‌وغبار در عراق تحت تصرف داعش است/ طرح کنترل ریزگردها در انتظار اعتبار؛ چرا بودجه ریزگردها حذف شد؟

عصر جنوب – asrejonoob.ir:رئیس‌سازمان حفاظت‌محیط‌زیست به معضل گرد وغبار به عنوان یکی دیگر از دغدغه‌های سازمان حفاظت محیط زیست پرداخت و آن را مشکلی با ابعاد جهانی خواند و گفت: بخش عمده‌ای از گرد و غبار به خصوص ریزگردهای استان خوزستان از کشور عراق و عربستان سعودی است.

معصومه ابتکار، درباره موضوع حذف بودجه ریزگردها، احیای تالاب‌ها در بودجه کشور گفت: علی‌رغم گفته‌ها، بودجه به دلیل عدم عنایت مجلس نهم نصف شد هرچند در سال گذشته هم سازمان حفاظت محیط زیست و سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور بیش از اعتباراتی که داشت برای ریزگردها هزینه کرد.
ابتکار که با خانه ملت گفتگو می‌کرد، افزود: در حقیقت ۸ میلیون هکتار در عراق از کانون‌های بحرانی گردوغبار هستند که شناسایی شدند، در سال گذشته در عراق در این منطقه شخصا درخت کاشتم اما علی‌رغم مراودات بسیار، وزیر عراق از تصرف این اراضی توسط داعش خبر داده است، دوستانی هم که تمسخر می‌کنند بهتر است راه حل ارایه دهند و بگویند که آیا حاضرند در مناطق تحت مالکیت داعش مالچ پاشی کنند و درخت بکارند؟   ابتکار درباره اقدامات سازمان محیط زیست برای مدیریت ریزگردها، یادآور شد: در این زمینه تنها به کشور عراق بسنده نکرده‌ایم بلکه از سازمان ملل هم برای استان‌های درگیر با گرد و غبار قطعنامه گرفته‌ایم، طی این قطعنامه سازمان ملل موظف به انجام مطالعات جهانی شده تا کشورها را نیز به همکاری‌های مکلف سازد، البته ماه گذشته در اجلاس وزرا نیز قطعنامه دیگری صادر شد که بر اساس آن مطالعات جهانی گرد و غبار با پیشنهاد ایران انجام و به سازمان ملل ابلاغ شد. معاون رئیس‌جمهور با تاکید بر اینکه باید واقعیت‌ها را به مردم گفت، ادامه داد: مردم و دولت باید آماده باشند متاسفانه جلوی طوفان را نمی‌توان گرفت، تنها با اعلام قبلی و آمادگی می‌توان با طوفان مقابله کرد. ابتکار در توضیح وظایف سازمان حفاظت محیط‌زیست در خصوص ریزگردها، گفت: در خصوص گرد و غبار تقسیم کار در دولت انجام گرفت بدین صورت که بیابان‌زدایی، کاشت نهال و مالچ باشی بر عهده سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری، پیش آگهی و اعلام وضعیت بر عهده سازمان هواشناسی، اعلام وضعیت بحران در مقابل طوفان بر عهده سازمان مدیریت بحران و تنها مسوولیت هدایت مطالعات، هماهنگی و پایش مستمر بر عهده سازمان حفاظت محیط‌زیست گمارده شده است. وی با بیان اینکه کارگروه و ستادی هم برای هماهنگی وظایف تعیین شده تشکیل شده است، افزود: تاکنون مطالعات در مورد ۱۵ استان از جمله خوزستان انجام شده، کانون‌های گرد و غبار نیز شناسایی و در سال ۹۴ سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری هم در خوزستان مالچ پاشی و درختکاری کرده البته احیای تالاب هورالعظیم به عنوان یکی از مهم‌ترین کانون‌های ریزگرد در خوزستان از دستاورد دولت و ستاد مقابله با گرد و غبار است.
وی در واکنش به انعکاس خبری در برخی رسانه‌ها مبنی بر اینکه گفته شده رئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست اعلام کرده‌‌‌ما نمی‌توانیم تمام کارهایمان را تعطیل کنیم و برویم وسط گرد وغبار بنشینیم‌‌‌، تاکید کرد: این اظهارات درست نیست چراکه بنده ۶ مرتبه به خوزستان سفر داشتم که اکثرا هم برای موضوع گرد و غبار، احیا تالاب‌ها و رود کارون بوده است.
* دولت بودجه ریزگردها را حذف کرد
در همین حال، یک عضو کمیسیون کشاورزی مجلس از حذف بودجه مقابله با ریزگردها در لایحه بودجه سال ۹۵ انتقاد کرد.
عباس پاپی‌زاده با اشاره به مشکلاتی که ریزگردها برای کشور به وجود آورده، عنوان کرد:‌ چند سال است که می‌گوییم ریزگردها یک تهدید ملی است. زمانی که خوزستان درگیر این مساله بود،‌ اعلام کردیم این روند رو به افزایش است و درست است که کانون‌های بزرگ ریزگرد در خوزستان شکل گرفته،‌ اما در آینده اثرات آن در سایر استان‌ها هم دیده می‌شود. موضوع ریزگرد دیگر یک موضوع محلی نیست که بگوییم چون در خوزستان است به بقیه مسئولین ربطی ندارد. مسئولین دارند آرام‌آرام به این نتیجه می‌رسند که دیر جنبیدند، کوتاهی کردند و زمان را از دست دادند. الان هم هزینه هنگفت ملی روی دست کشور گذاشته شده و ۲۲ استان درگیرند؛ ریزگردها تا تهران رسیده؛ به خصوص این‌که تهران یک شهر آلاینده هم هست و ریزگردها ذرات معلق را به خود جذب می‌کنند، وارد ریه‌ افراد شده و باعث اثرات نامطلوبِ تساعدی می‌شوند.
وی تاکید کرد: این یک موضوع ملی است؛ هر چند که وقت رفته و زمان از دست رفته اما انتظار می‌رود دولت ورود پیدا کند و هرچه زودتر اعتبار بگذارد. دولت باید بگوید برای حل این مشکل چقدر اعتبار گذاشته و چرا بودجه ریزگردها در سال ۹۵ را حذف کرده؟ چرا دولت بودجه‌ای را که مجلس دو سال پی‌درپی به لایحه بودجه اضافه می‌کرد، محقق نمی‌کرد؟ متاسفانه در این سه سال مصوبه را اجرا نمی‌کرد و سال ۹۵ هم بودجه را حذف کرد. پاپی‌زاده ادامه داد:‌ وقتی بودجه‌ای نیست و سازمان محیط زیست درگیر بودجه عادی خودش است و نمی‌تواند حقوق کارمندانش را پرداخت کند، چطور این سازمان را برای حل معضل ریزگردها مامور می‌کنند؟
* با سرچشمه‌های داخلی ریزگردها مقابله کنیم
یک عضو کمیسیون کشاورزی مجلس هم بر لزوم مقابله با سرچشمه‌های داخلی ریزگردها تاکید کرد. سید راضی نوری عنوان کرد: ریزگردها مشکلی نیست که تازگی داشته باشد؛ این پدیده ۱۴-۱۳ سال است که مناطق غرب و جنوب کشور را درگیر کرده است. نماینده شوش در مجلس ادامه داد:  پیش از این مصوباتی در مورد مقابله با ریزگردها تصویب شده اما متاسفانه عملیاتی نشده است. اقداماتی مثل رهاسازی آب به داخل تالاب‌ها تا‌اندازه‌ای انجام شده، بارندگی‌ها نیز باعث شده تالاب‌ها آبگیری شوند؛ در مجموع اقداماتی انجام شده گرچه راضی‌کننده نبوده است.  مهم‌ترین کاری که در حال حاضر می‌توانیم انجام دهیم، شناسایی و مقابله با سرچشمه‌های داخلی ریزگردهاست. تامین اعتبار برای نهال‌کاری هم از جمله اقداماتی است که می‌توانیم انجام دهیم.
* طرح کنترل ریزگردها در انتظار اعتبار
عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی اهواز گفت: طرح کنترل فرسایش بادی با استفاده تلفیقی از بوته کاری و آبیاری هوشمند سفالی هیدروژلی و مالچ‌های تثبیت کننده خاک در دانشگاه آزاد اسلامی اهواز در انتظار تخصیص اعتبار است.
دکتر علی غلامی اظهار کرد: طرح کنترل فرسایش بادی با استفاده تلفیقی از بوته کاری و آبیاری هوشمند سفالی هیدروژلی و مالچ‌های تثبیت کننده خاک طرحی مطالعاتی، عملیاتی و میدانی در دانشگاه آزاد اسلامی اهواز است که مجری آن دکتر مهدی نورزاده حداد استادیار خاک شناسی دانشگاه پیام نور خوزستان است. وی تصریح کرد: پروپوزال این طرح نیز در حال نهایی شدن است و در صورت تصویب اعتبار می‌تواند باعث تأمین پوشش گیاهی و تثبیت خاک‌های گیاهی در کوتاه مدت و بلندمدت شود. این عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی اهواز در خصوص مزایای استفاده از این طرح در کنترل ریزگردها گفت: برخلاف بسیاری از مالچ‌های نفتی که عموما در محیط زیست باقی مانده و مواد نفتی زاید پالایشگاه‌ها هستند، مواد تشکیل دهنده این مالچ‌ها از لحاظ زیست محیطی کاملاً تأیید شده اند. غلامی افزود: تکنولوژی آن نیز کاملاً بومی است و می‌تواند در سطح کلان صنعتی با قیمت مناسب در دسترس قرار گیرد. در این طرح اثر مالچ‌های استفاده شده تا سال‌های طولانی و تا زمان استمرار پوشش گیاهی منطقه و رشد نهال‌های کاشته شده ماندگار و تا حد زیادی از هرگونه دخالت انسانی بی‌نیاز است. وی خاطرنشان کرد: اجرای آن نیز راحت‌تر و بی‌خطرتر از مالچ نفتی است؛ همچنین در صورت اجرا در منطقه، باعث تبدیل اراضی بیابانی و ماسه زار به مناطق دارای پوشش گیاهی می‌شود و فعالیت ریز جانداران را افزایش داده، ساختمان خاک را نیز بهبود می‌بخشد.وی اذعان داشت: به استانداری اعلام کرده‌ایم که برای اجرای این طرح به اعتباری بالغ بر ۱۰ میلیارد تومان نیاز است که تا ۱۰ هکتار تثبیت اراضی و ۲۰ هزار کاشت نشاء گیاه در آغاز انجام شود؛ به محض تأمین اعتبار و مواد اولیه می‌توان طرح را پیاده‌سازی کرد.

عصر جنوب را در در تلگرام دنبال کنید… (کلیک کنید)